مفاهیم اساسی فنی معماری سرویس گرا که قادر به تأمین ویژگی های مورد انتظار این معماری است، عبارتند از :
سرویس
ایده معماری سرویس گرا، مجزا سازی جنبه های کسب و کاری یک مسئله است و این تجرد به شکل سرویس ظهور می یابد. [۱۵]
هدف معماری سرویس گرا، ساختار دهی سیستم های توزیع شده بزرگ بر مبنای تجرید و خلاصه سازی قواعد و توابع کسب و کاری است. تعاریف متعددی از سرویس ارائه شده است که تعدادی از آن ها در زیر آورده شده است:
یک سرویس نمایشگر یک وظیفه کسب و کار تکرار پذیر است. سرویس ها برای مخفی سازی توابع عملیاتی با فراهم کردن یک واسط خوش تعریف و مستقل در یک برنامه استفاده می شوند. سرویس ها می توانند به وسیله سایر سرویس ها با برنامه های مشتری مورد استفاده قرار گیرند. [۱۶]
– سرویس یک مؤلفه نرم افزاری با وظیفه و عملکرد مشخص است. که در بر گیرنده مفهوم سطح بالای کسب و کار است. [۲۲]
– سرویس به معنای نیاز یک مصرف کننده به قابلیت ها و امکاناتی است که توسط یک تأمین کننده سرویس فراهم می شود. [۲۳]
– سرویس کاری است که به وسیله یک سرویس دهنده انجام می شود که ممکن است انجام یک درخواست کوچک روی داده مانند دریافت یا ذخیره اطلاعات باشد یا مربوط به انجام کاری پیچیده تر مانند چاپ یک تصویر باشد. [۷۴]
– سرویس به معنای پیاده سازی یک کارکرد کسب و کار خوش تعریف است که می تواند در فرایندها با نرم افزار های مختلف مورد استفاده و فراخوانی قرار بگیرد. [۷۳]
بر اساس این تعاریف هر سرویس مأمور انجام وظیفه یا کارکردی خاص است. بسته به دانه بندی سرویس , عملیات و توابع قابل انجام توسط سرویس متفاوت است. به عنوان مثالی از سرویس می توان به سرویس محاسبه عوارض سالیانه اشاره کرد که شامل توابعی است که محاسبه عوارض نو سازی را برای یک ملک انجام می دهد. این سرویس خود از چند سرویس دیگر استفاده می کند. یکی از آن ها سرویس محاسبه ارزش ملک است که اولین تابع از محاسبه عوارض نو سازی است.
۲-۳-۵ اجزا اصلی یک معماری سرویس گرا :
در نمای کلی، معماری سرویس گرا شامل مؤلفه های زیر است :
۱- تأمین کننده
۲- مصرف کننده
۳- مخزن سرویس
هر جز می تواند به عنوان یکی از دو مؤلفه دیگر نیز عمل کند. برای مثال اگر یک تأمین کننده سرویس نیاز به در یافت اطلاعاتی داشته باشد که از سرویس دیگری فراهم شود، بنابراین تأمین کننده به عنوان مصرف کننده سرویس عمل خواهد کرد. تأمین کننده سرویس یک سرویس را ایجاد کرده و آن را برای استفاده و دسترسی به اطلاعات در رجیستری سرویس منتشر می سازد. هر تأمین کننده بایستی تصمیم بگیرد چه سرویس هایی نمایش داده شود، توازن و تعادل بین امنیت و دسترس پذیری را فراهم کند و چگونگی قیمت دهی و ارزش دهی سرویس را تعیین نماید. تأمین کننده همچنین لازم است طبقه بندی سرویس ها را تعیین کند و توافقات لازم برای استفاده سرویس توسط مصرف کننده سرویس را مشخص کند.[۱۶]
مخزن سرویس مسئول ایجاد یک واسط سرویس و دسترس پذیری به اطلاعات برای مصرف کننده سرویس است. در پیاده سازی یک رجیستری سرویس، باید محدوده سرویس مورد نظر برای پیاده سازی رجیستری مد نظر قرار گیرد. برای مثال، رجیستری هایی به صورت عمومی بر روی اینترنت قرار دارند که به صورت نامحدود در دسترس همگان قرار دارند. در حالی که رجیستری های خصوصی نیز وجود دارند که تنها قابل استفاده به وسیله کاربران داخلی اینترانت سازمان هستند.
۲-۳-۶ علت استفاده از معماری سرویس گرا:
سازمان ها باید بتوانند به سرعت به تغییرات بازار واکنش نشان دهند و از سرمایه های موجود (زیر ساخت فناوری اطلاعات و فرایند های کسب و کار و غیره) برای پوشش نیازمندی های جدید مشتریان استفاده نمایند. معماری سرویس گرا با طبیعت اتصال سست خود به سازمان ها امکان بهره گیری از سرویس های جدید یا ارتقای سرویس های موجود را فراهم می کند. ]۲[
بنابراین می توان گفت سرویس گرایی راه حل مناسبی برای جوان سازی سیستم های قدیمی سازمان، یکپارچه سازی برنامه های کاربردی و بسته های نرم افزاری مختلف و متصل سازی سیستم ها و کسب و کار های گوناگون به منظور همکاری و تعامل می باشد. معماری سرویس گرا در پاسخگویی به تغیرات بسیار منعطف است زیرا جدا بودن واسط ها از پیاده سازی سرویس ها و اعمال جابجایی و تغییرات در مؤلفه های تکنیکی سرویس ها بسیار میسر است. همچنین:
انعطاف پذیری در کسب و کار و فناوری اطلاعات
وجود استانداردها و چارچوب های باز
نرم افزارها و ابزار های موجود برای معماری سرویس گرا
هدایت کسب و کار در حرکت به سمت فناوری اطلاعات
و تجارب بسیار زیادی که در زمینه به کار گیری و پیاده سازی این معماری بدست آمده اند، بیانگر دلایل استفاده از این معماری هستند. از طرفی سازمان با به کارگیری این معماری از مزایای زیادی بهرمند می شود. برای مثال، سازمان ها با استفاده از SOA می توانند فرایند های تجاری را به صورت افقی بسازند تا سیستم ها، افراد و فرایندها را یکپارچه کنند و سازمان بتواند به سرعت و آسان به تغییرات و نیاز های کسب و کار پاسخ دهد. همچنین معماری سرویس گرا فرصت مناسبی را برای سازمان به وجود می آورد تا از تکنولوژی اطلاعات به طور مطلوب استفاده نماید که این شامل مزایایی برای سازمان IT و کسب و کار است.[۲۴]